Autor: Mariusz
Kontakt: e-mail: allegro@horbit.pl

Jeśli znają Państwo jakieś ciekawe
grodziska lub interesujące miejsca
mają pytania lub uwagi
proszę o kontakt.
Blog > Komentarze do wpisu

Grodzisko Moraczewo

Nazwa/Najbliższa miejscowość: Moraczewo
Powiat: Gniezno
Jak dotrzeć: Grodzisko widoczne jest z drogi Poznań-Gniezno (droga nr 6), jadąc do Gniezna widzimy je po lewej stronie drogi. Punktem charakterytycznym jest wzgórze z trzema drewnianymi wiatrakami. Mijając to wzgórze skręcamy w lewo w polną drogę, jedziemy do końca i tam na rozwidleniu dróg zostawiamy samochód.

Atrakcyjność grodziska: 5
Stan grodziska: Monumentalne grodzisko, doskonale zachowane. Wały grodziska sięgają 6-10 metrów, a pierwotna wysokość wałów mogła dochodzić do 17 metrów. Rozmiar zewnętrzny grodzisko to 100 na 120 metrów. Do grodziska z jednej strony przylega wysychające stawek, prawdopodobnie pozostałość fosy. Grodzisku towarzyszy dodatkowy wał, który być może chronił podgrodzie. Duże i pięknie prezentujace się grodzisko.

Badania Archeologicznie: Badania powierzchniowe prowadzone były w latach 1934, 1983, badania wykopaliskowe lata 1977-81. Grodzisko jest datowane na wczesne średniowiecze -początek X wieku. To jedno  z większych grodzisk wczesnego państwa Piastów.Grodzisko związane z  ośrodkami na Ostrowiu Lednickim i Gnieźnie.

Opis: Przejeżdżając przez wielkopolskę w kierunku wakacyjnych gór, staram się podczas każdego wyjazdu 'zahaczyć' o kolejne grodziska wchodzące w skład wczesnego państwa Piastów. Podczas poprzedniego wyjazdu byłem  Grzybowie, teraz zwiedzaliśmy Giecz i Moraczewo. Niestety zdjęcia z Giecza pechowo przepadły wraz ze stratą aparatu, więc wpis dotyczący Giecza pewnie przesunie się o rok. Teraz czas na gród w Moraczewie. Grodzisko jest dość łatwe do zlokalizowania. Wystarczy zjechać kilkaset metrów z drogi łączącej Poznań i Gniezno. Wysokie wały grodziska widoczne są z daleka. Grodzisko położone jest wśród pól uprawnych i tylko jego rozmiary uchroniły go przed losem wielu grodzisk- po prostu tak wysokich wałów nie da sie zaorać :-). Od południowej strony, grodzisko posiada dodatkowy wał, być może miał za zadanie chronić podgrodzie. Ten dodatkowy wał jest mocno porośnięty chaszczami, natomiast główne wały grodziska  porośnięte są trawą i pięknie się prezentują na tle pól uprawnych.

Powyżej zdjęcia głównych wałów grodziska.

Zdjęcia ze spaceru po wałach grodziska, w oddali  wielkopolskie wiatraki z XIX wieku.

Zdjęcie wału towarzyszącemu grodzisku.

Te porośnięte trawą wały przypominają mi grody Angielskie - Old Sarum albo prawdziwego giganta Maiden Castle.  Grodzisko to pełniło raczej rolę militarną niż ośrodka władzy czy miejsca kultu, nie znaleziono tutaj śladów pallatium lub kościoła jak to ma miejsce w przypadku Giecza, Gniezna, Poznania czy Ostrowia. Zwiedzając to grodzisko, cały czas mam gdzieś w głowie, że tutaj między innymi rodziły się początki  polskiej państwowości. Niestety już chyba nigdy nie dowiemy się jak to było naprawdę z tym początkiem. A pytań jest dużo... Kim tak naprawdę byli Piastowie ? Czy plemię Polan w ogóle istniało czy było to jedno zorganizowane plemię, czy wiele plemion i dopiero Piastowie zjednoczyli te plemiona ? Na ile realni są przodkowie Mieszka I (Siemowit, Lestek,itd)....
Szkoda, że przy grodzisku nie ma żadnych oznaczeń. Tak efektowne i na pewno ważne dla naszej państwowości grodzisko nie posiada nawet tablicy informacyjnej. Po grodzisku w Gieczu to dla mnie najciekawsze grodzisko Piastów. Oczywiście będąc w Moraczewie warto odwiedzić pobliski Ostrów Lednicki.

 

 



niedziela, 05 sierpnia 2012, kajakowiec

Polecane wpisy

  • Grodzisko Mokrzk

    Nazwa/Najbliższa miejscowość: Mokrzk Woj. Mazowieckie Powiat: Płocki Jak dotrzeć: Jadąc drogą nr 60 w kierunku Bielska wypatrujemy grodziska po lewej stroni

  • Grodzisko Sulmierzyce

    Nazwa/Najbliższa miejscowość: Sulmierzyce Powiat: Krotoszyński Jak dotrzeć: Jadąc drogą z Sulmierzyc do Krotoszyna około 2 km za Sulmierzycami szukamy po praw

  • Grodzisko w Grzybowie

    Nazwa/Najbliższa miejscowość: Grzybowo Woj. Wielkopolskie Powiat: Września Jak dotrzeć: Grodzisko położone jest na szlaku piastowskim. Szlak ten upamiętnia p

Komentarze
Gość: grodowy, *.173.11.199.tesatnet.pl
2012/11/20 19:38:37
Obok Ostrowa i Giecza zapewne najciekawsze w Wielkopolsce. Brak jakichkolwiek informacji na miejscu trochę dziwny. Polanie? Jeśli istnieli to raczej w okolicach Kijowa niż Poznania. Piastowie? Raczej legenda dynastyczna (na wzór Przemyślidów) niż rzeczywistość. Historycznie poświadczony jest dopiero Mesco-Miseco. Kim był, nikt nie wie.

Pozdrowienia
-
2012/11/21 21:44:04
No tak początki Polski są tajemnicze. Końcówka IX i początek X wieku upada większość grodów plemienny Wielkopolski. Powstają nowe, duże grody które później zamienią się w pierwsze ośrodki państwa piastów. Jak Pan myśli co było przyczyną upadku plemiennych grodów pod koniec IX wieku ? Lokalne plemię które się 'wybiło' czy jakaś siła z zewnątrz ?
Pozdrawiam Mariusz
-
Gość: grodowy, *.173.11.199.tesatnet.pl
2012/11/23 16:34:59
Witam,
grody związane z początkiem państwa polskiego to jeszcze Grzybowo, Bnin i Ląd. Być może też Gniezno, ale Gniezno jest stosunkowo póżne. Pana wycieczki są bardzo ciekawe; mam zamiar odwiedzić wszystkie te miejsca w przyszłym roku kierując się Pana opisami.
Myślę, że przyczyną upadku ośrodków plemiennych w Wielkopolsce był najazd z zewnątrz. Jest kilka teorii na ten temat. Pan Chrzanowski twierdzi, że Polanie naddnieprzańscy wyemigrowali pod koniec IX wieku nad Wartę i podbili te tereny. Ta teoria bierze się stąd, że u Geografa Bawarskiego w jego spisie plemion na północ od Dunaju z roku ok. 845 Polan nad Wartą nie ma. Jest też tzw. teoria normańska o podboju krainy nad Wartą przez Wikinga Dago. Ta teoria opiera się rzecz jasna na Dagome iudex. Ostatnio pojawiła się jeszcze jedna; po upadku ok. 907r. państwa wielkomorawskiego część elit i ludności powędrowała na północ, podbiła tereny nad Wartą i założyła własne państwo. Tę teorię wspiera nazwa Poznań, która pochodzi ponoć od rodu Poznań z okolic Nitry. Wszystkie te trzy teorie odchodzą od dziejów legendarnych (Gall, Kadłubek, Długosz), ponieważ nie da się inaczej wytłumaczyć dowiedzionego w ostatnich latach przez archeologów zniszczenia grodów plemiennych i powstania większych nowych na terenie Wielkopolski na początku X wieku. Na dzień dzisiejszy teoria najazdu wydaje się być najbardziej prawdopodobna. Nadal jednak nie wiadomo kim byli najeźdźcy i kim był Mesco-Misaca. Być może rozwiązanie zagadki spoczywa gdzieś w którymś z wymienionych grodzisk.

Pozdrawiam
-
2012/11/24 12:24:17
Ciekawe ciekawe, o tej ostatniej teorii początków grodów wielkopolski od państwa wielkomorawskiego nie słyszałem. Jakby Pan znał jakieś szczególnie interesujące grodziska Polski Północnej poproszę o informację
Pozdrawiam Mariusz
-
Gość: grodowy, *.173.11.199.tesatnet.pl
2012/11/24 16:54:15
Tę teorię "wielkomorawską" wspomina niejako mimochodem pan Jasiński: www.portalwiedzy.pan.pl/images/stories/pliki/publikacje/nauka/2007/04/N_407_01_Jasinski_regular.pdf
Jednocześnie prezentuje własną teorię "konsolidacji pod wpływem zagrożenia zewnętrznego". Tym zagrożeniem ma być powstanie Słowian Połabskich. Kwestię Polan pozostawia otwartą, ale przyznaje, że nie było ich w Wielkopolsce w połowie IX wieku. Artykuł ciekawy, choć koncepcja konsolidacji mnie osobiście nie przekonuje. Powstanie skierowane było przeciw Cesarstwu Niemieckiemu, a nie przeciw plemionom wielkopolskim, kimkolwiek te plemiona były.
Jasne, jak coś ciekawego znajdę dam Panu znać.
Pozdrawiam J. Borys
-
2013/01/05 22:23:23
Cytat:
ponieważ nie da się inaczej wytłumaczyć dowiedzionego w ostatnich latach przez archeologów zniszczenia grodów plemiennych i powstania większych nowych na terenie Wielkopolski na początku X wieku. Na dzień dzisiejszy teoria najazdu wydaje się być najbardziej prawdopodobna. Nadal jednak nie wiadomo kim byli najeźdźcy i kim był Mesco-Misaca. Być może rozwiązanie zagadki spoczywa gdzieś w którymś z wymienionych grodzisk.

Zachęcam do przejrzenia mniej przyjaznej literatury, nowszej. Temat się rozwija i to wcale nie w kierunku najazdów (oprócz podrzędnych autorów typu właśnie P. Chrzanowski czy P. Skrok). Polecam np. najnowszą pracę dr. Michała Kary:
lubimyczytac.pl/ksiazka/132110/najstarsze-panstwo-piastow---rezultat-przelomu-czy-kontynuacji-studium-archeologiczne
-
Gość: , *.adsl.inetia.pl
2013/02/03 21:51:24
Osobiście ostrożnie podchodziłbym do teorii najazdu bazując na zniszczeniach ośrodków grodowych Wielkopolski. Są to bowiem zniszczenia nieregularne, w zależności od terenu Wielkopolski. Profesor Buko dosyć mocno broni teorii, że Piastowie swoją ekspansję zaczęli od kaliskiego grodu na Zawodziu. Podpiera ją m in. faktem, że w bezpośredniej okolicy Kalisza jest wiele grodów, które nie zostały zniszczone i wykazują ciągłość zasiedlenia od czasów plemiennych aż do czasów początków państwowości. Natomiast ślady zniszczeń, spaleń znajdujemy w grodach na kierunku Kalisz - Gniezno, Kalisz - Poznań.
-
Gość: grodowy, *.173.11.199.tesatnet.pl
2013/03/06 15:06:53
Pracy dr Kary nie czytałem. Zaloguję się na lubimy czytać i zgłoszę ponownie. Za teorią o najeździe z zewnątrz na początku X wieku przemawia nie tylko zniszczenie lokalnych grodów w tym mniej więcej okresie, ale również brak jakichkolwiek wzmianek o Polanach, którzy mieliby ewoluować w Wielkopolsce w źródłach (Thietmar, Gall). Najnowsze znane mi prace np. prof. Urbańczyka "Trudne Początki Polski" negują wogóle historyczne istnienie jakichkolwiek plemion na terenie dzisiejszej Polski. Stosunkowo szybka ekspansja wczesnego państwa polskiego zakłada raczej istnienie jakiejś scentralizowanej organizacji militarnej, która posłużyła elitom politycznym za narzędzie podboju. No ale przeczytam pracę dr Kary i jeszcze napiszę.

Pozdrawiam
-
Gość: grodowy, *.173.11.199.tesatnet.pl
2013/03/06 16:50:45
-
Gość: grodowy, *.173.11.199.tesatnet.pl
2013/03/08 18:15:48
Praca dr Kary jest niedostępna. Chyba, że w jakiejś bibliotece naukowej.
-
Gość: grodowy, *.173.11.199.tesatnet.pl
2013/07/13 11:45:50
Pracę dr Kary "cudem" zdobyłem i przeczytałem. Nic dziwnego, że jest tak trudno dostępna; ma nakład 400 egzemplarzy. O pracy i spalonych grodach w Wielkopolsce napiszę innym razem. Teraz kilka informacji z tej pracy i z mojej wizji lokalnej o Moraczewie.
Też mam wrażenie, że gród w Moraczewie miał funkcje militarne. Gród położony jest na lekkim wzniesieniu terenu i z wałów grodu jest super widok na całą okolicę, przy dobrej widoczności po kilka kilometrów w każdą stronę, a w kierunku południowym bardzo dobrze widać drogę Poznań-Gniezno. Widoczne są też resztki fosy od strony północnej i północno-wschodniej. Z pracy dr Kary wynika, że gród był dwuczłonowy, co też widać w terenie; wyższa część południowa (obserwacyjna?) od strony drogi Poznań-Gniezno i niższa od strony drogi polnej na wschodzie. Gród datowany jest u Kary na pocz. X w. Wg. Kary materiały z badań grodziska są obecnie opracowywane (info z 2009r.) i miały być wydane w formie monografii, ale nic nie znalazłem. W grodzie znaleziono posrebrzane ostrogi w typie skandynawskim z najbliższymi analogiami do znalezisk z Danii. Podobne ostrogii znaleziono na grodzisku w Tumie pod Łęczycą, w Janikowie i w Santoku. Gród w Moraczewie wraz z podgrodziem został w latach 50-60 X w. spalony.

Pozdrawiam

Janusz
-
Gość: grodowy, *.173.11.199.tesatnet.pl
2013/07/13 11:49:36
P.S. Trochę się przejaśnia i zaraz jedziemy do Grzybowa, więc też coś napiszę o Grzybowie.
-
2013/07/13 21:36:54
Ciekawa data spalenia grodu w Moraczewie, myślałem że gród został spalony podczas najazdu Brzetysława 1034 - 1039. Faktycznie wały grodziska moraczewo górują nad okolicą.
Jeśli chodzi o Grzybowo to mam mieszane uczucia jeśli chodzi o budyne z niby-bramą grodziska. Dzieciom się podobała, mi tak średnio. Ciekawe jaką rolę pełniło to wielki grodzisko ?
Pozdrawiam Mariusz
-
2013/07/13 22:34:33
Co prawda samej pracy M. Kary jeszcze nie czytałem (Gdzie ją można dostać ?). Ale internecie jest do przeczytania krytyczna recenzja tej pracy pod adresem pl.scribd.com/doc/125766827/Sikorski-recenzja-M-Kara-POWSTANIE-PAŃSTWA-PIASTOW-pdf
-
Gość: grodowy, *.173.11.199.tesatnet.pl
2013/07/14 14:18:41
Obawiam się, że praca Kary jest nie do dostania. Mi się udało, ale to był naprawdę cud.
Jeszcze o Moraczewie: wg. Kary w grodzie natrafiono na pozostałości dużych budynków drewnianych w formie biesiadno-kultowej hali niemal pośrodku majdanu. Wnosząc z analogii (szkoda, że Kara nie podaje jakich) gród w Moraczewie slużyć mógł biesiadom księcia z możnymi a budynki halowe (ok. 15x12metrów) pełniły rolę tzw. hofów znanych z literatury staronordyckiej.
Brama w Grzybowie też mi się nie podoba. Chowanie znalezisk po szufladkach jest ok, ale brakowało mi fachowego opracowania wszystkich znalezisk z opisem kontekstu na miejscu w Grzybowie.

Pozdrawiam Janusz